در فاصله دو روز مانده به انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا در ۳ نوامبر ۲۰۲۶، قیمت انس جهانی طلا پس از یک هفته پرنوسان به زیر ۳۹۰۰ دلار رسیده است. کاهش قیمت در شرایطی اتفاق افتاده که سرمایه‌گذاران علاوه بر نتیجه انتخابات کنگره، نگران افزایش دوباره نرخ بهره آمریکا هستند. شورای جهانی طلا در گزارشی تازه تأکید کرده که نتیجه انتخابات به‌تنهایی مسیر قیمت طلا را تعیین نمی‌کند و تصمیم‌های اقتصادی و سیاسی پس از آن اهمیت بیشتری دارند. این موضوع برای بازار ایران نیز مهم است؛ زیرا تغییر سیاست‌های آمریکا می‌تواند از دو مسیر قیمت جهانی طلا و نرخ ارز داخلی بر ارزش طلای ۱۸ عیار و سکه اثر بگذارد. به گزارش زرمینکس، قیمت هر اونس طلای نقدی در معاملات پایانی جمعه ۳۰ اکتبر حدود ۳۸۷۵ دلار بود. طلا در طول هفته تا ۴۰۸۲.۵۰ دلار افزایش یافت، اما در ادامه فشار فروش تشدید شد و قیمت به پایین‌ترین سطح هفتگی ۳۸۷۰.۲۵ دلار رسید. در همین شرایط، انتخابات روز سه‌شنبه ۳ نوامبر می‌تواند به یکی از رویدادهای مهم هفته آینده برای سرمایه‌گذاران تبدیل شود؛ هرچند نمی‌توان کاهش اخیر قیمت طلا را مستقیماً به این انتخابات نسبت داد.
آیا انتخابات آمریکا باعث افزایش قیمت طلا می‌شود؟
شورای جهانی طلا در گزارشی به تاریخ ۲۲ اکتبر ۲۰۲۶، تأثیر انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا بر بازار این فلز را بررسی کرده است. خوان کارلوس آرتیگاس، مدیر جهانی تحقیقات این شورا، توضیح می‌دهد که در تجربه تاریخی، قیمت طلا بیش از آنکه به نتیجه روز انتخابات واکنش نشان دهد، تحت تأثیر سیاست‌های مالی، اقتصادی و پولی پس از آن قرار گرفته است.
برای مثال، پس از پیروزی دونالد ترامپ در انتخابات ریاست‌جمهوری سال‌های ۲۰۱۶ و ۲۰۲۴، قیمت طلا در ابتدا کاهش یافت؛ اما بخشی از این واکنش اولیه در ادامه معکوس شد.
در پژوهش دیگری که شورای جهانی طلا در سال ۲۰۲۴ منتشر کرده، داده‌های انتخابات ریاست‌جمهوری آمریکا از سال ۱۹۷۲ تا ۲۰۲۲ بررسی شده‌اند. نتیجه این پژوهش نشان می‌دهد تفاوت بازده طلا بر اساس وابستگی حزبی رئیس‌جمهور منتخب از نظر آماری معنادار نبوده است.
البته این بررسی مربوط به انتخابات ریاست‌جمهوری است و نمی‌توان نتایج آن را بدون در نظر گرفتن تفاوت‌های سیاسی و اقتصادی به انتخابات میان‌دوره‌ای امسال تعمیم داد.
انتخابات ۳ نوامبر چه چیزی را در اقتصاد آمریکا تغییر می‌دهد؟
در انتخابات میان‌دوره‌ای امسال، تمام ۴۳۵ کرسی مجلس نمایندگان و حدود یک‌سوم کرسی‌های سنا به رأی گذاشته می‌شوند. نتیجه این انتخابات می‌تواند ترکیب قدرت در کنگره و توان دولت آمریکا برای اجرای برنامه‌های اقتصادی را تغییر دهد. یکی از موضوعات مهم برای بازار طلا، سیاست‌های مالی و کسری بودجه آمریکاست. اگر ترکیب جدید کنگره تصویب برنامه‌های افزایش هزینه دولت را محدود کند، ممکن است انتظارات درباره کسری بودجه و تورم تغییر کند. در مقابل، ادامه یا افزایش هزینه‌های دولتی می‌تواند بر انتظارات تورمی و بازده اوراق خزانه اثر بگذارد. شورای جهانی طلا همچنین به پیامدهای احتمالی انتخابات بر بودجه نظامی، سیاست خارجی، مقررات هوش مصنوعی و اختیارات اجرایی دولت اشاره کرده است.
بااین‌حال، هیچ‌کدام از این تغییرات به معنی افزایش یا کاهش قطعی قیمت طلا نیستند؛ زیرا اثر نهایی آن‌ها به واکنش دلار، بازده اوراق و انتظارات سرمایه‌گذاران بستگی دارد.
چرا طلا درست پیش از انتخابات آمریکا سقوط کرد؟
برای درک کاهش اخیر قیمت طلا، باید به اتفاقات اقتصادی هفته گذشته نگاه کرد. بانک مرکزی آمریکا در نشست ۲۸ اکتبر نرخ بهره را در محدوده ۳.۷۵ تا ۴ درصد ثابت نگه داشت. این تصمیم با رأی ۱۰ عضو کمیته سیاست‌گذاری تصویب شد، درحالی‌که دو عضو دیگر خواستار افزایش ۰.۲۵ واحد درصدی نرخ بهره بودند.
هم‌زمان، داده‌های رسمی اداره تحلیل اقتصادی آمریکا نشان داد نرخ سالانه تورم PCE در سپتامبر به ۳.۶ درصد رسیده است. این شاخص در ماه اوت ۳.۴ درصد بود. تورم هسته نیز به ۳.۱ درصد افزایش یافته است. ترکیب تورم بالا و احتمال ادامه سیاست‌های سخت‌گیرانه پولی، یکی از عوامل فشار بر قیمت جهانی طلا محسوب می‌شود. طلا برخلاف اوراق بدهی و سپرده‌های بانکی، سود دوره‌ای ایجاد نمی‌کند. بنابراین زمانی که بازار انتظار افزایش نرخ بهره را دارد، هزینه فرصت نگهداری طلا بیشتر می‌شود.
از سوی دیگر، افت شدید سهام شرکت‌های فناوری در معاملات جمعه نیز با افزایش فشار فروش در بازار فلزات گران‌بها همراه شد. گزارش کیتکو نشان می‌دهد برخی فعالان بازار برای تأمین نقدینگی یا کاهش ریسک معاملات خود، اقدام به فروش دارایی‌هایی از جمله طلا کرده‌اند. در نتیجه، کاهش قیمت طلا پیش از انتخابات حاصل مجموعه‌ای از عوامل اقتصادی و مالی است و نمی‌توان آن را صرفاً به نگرانی درباره نتیجه رأی‌گیری نسبت داد.
تحلیلگران درباره قیمت طلا در هفته انتخابات چه نظری دارند؟
آخرین نظرسنجی هفتگی کیتکو نشان می‌دهد انتظار تحلیلگران حرفه‌ای و سرمایه‌گذاران خرد از مسیر کوتاه‌مدت طلا یکسان نیست. در این نظرسنجی، ۱۶ تحلیلگر حرفه‌ای شرکت کرده‌اند که ۱۰ نفر از آن‌ها، معادل ۶۳ درصد، انتظار کاهش بیشتر قیمت طلا در هفته پیش رو را دارند. تنها یک تحلیلگر افزایش قیمت را پیش‌بینی کرده و پنج نفر دیگر انتظار ثبات نسبی داشته‌اند یا جهت مشخصی اعلام نکرده‌اند. در مقابل، از میان ۱۸۴ شرکت‌کننده نظرسنجی آنلاین، ۵۳ درصد انتظار افزایش قیمت، ۳۰ درصد انتظار کاهش و ۱۶ درصد انتظار نوسان محدود یا ثبات را داشته‌اند. این اختلاف نشان می‌دهد حتی در میان فعالان بازار نیز درباره مسیر کوتاه‌مدت طلا توافق وجود ندارد. البته نظرسنجی کیتکو نمونه محدودی دارد و نتایج آن را نباید احتمال واقعی افزایش یا کاهش قیمت دانست.
انتخابات آمریکا چه تأثیری بر قیمت طلای ۱۸ عیار در ایران دارد؟
برای سرمایه‌گذاران ایرانی، نتیجه انتخابات آمریکا از دو مسیر می‌تواند اهمیت داشته باشد: تغییر قیمت جهانی طلا و تغییر نرخ دلار در بازار داخلی. اگر نتیجه انتخابات باعث تغییر انتظارات درباره تورم، نرخ بهره یا سیاست خارجی آمریکا شود، ممکن است قیمت اونس جهانی واکنش نشان دهد.
از طرف دیگر، تغییر انتظارات سیاسی و اقتصادی مرتبط با ایران و افزایش تنشهای خاورمیانه که پیش بینی می‌شود به آن نزدیک هستیم، می‌تواند بر بازار ارز داخلی نیز اثر بگذارد. به همین دلیل، حتی اگر اونس جهانی پس از انتخابات افزایش یا کاهش پیدا کند، الزاماً نمی‌توان نتیجه گرفت قیمت طلای ۱۸ عیار در ایران نیز به همان نسبت تغییر خواهد کرد. برای مثال، اگر قیمت جهانی طلا ۳ درصد افزایش یابد اما نرخ دلار در ایران ۲ درصد کاهش پیدا کند، ارزش محاسباتی تومانی طلا بر اساس این دو متغیر تنها حدود ۰.۹۴ درصد بیشتر می‌شود. این محاسبه یک سناریوی فرضی است و هزینه معاملات و اختلاف قیمت بازار را در نظر نمی‌گیرد، اما نشان می‌دهد چرا بررسی هم‌زمان قیمت طلای ۱۸ عیار و نرخ ارز برای سرمایه‌گذاران ایرانی ضروری است. در بازار سکه نیز علاوه بر اونس و دلار، میزان حباب قیمتی می‌تواند باعث تفاوت بازدهی با طلای خام شود.
هفته آینده چه رویدادهایی برای قیمت طلا اهمیت دارند؟
انتخابات آمریکا تنها اتفاق مهم هفته پیش رو نیست. طبق تقویم رسمی اداره آمار کار آمریکا، روز سه‌شنبه ۳ نوامبر گزارش فرصت‌های شغلی JOLTS منتشر می‌شود. روز جمعه ۶ نوامبر نیز گزارش اشتغال آمریکا برای ماه اکتبر منتشر خواهد شد. این گزارش شامل آمار اشتغال غیرکشاورزی و نرخ بیکاری است و می‌تواند انتظارات بازار درباره تصمیم بعدی فدرال رزرو را تغییر دهد.
اگر داده‌های اشتغال از ضعف بازار کار حکایت داشته باشند، ممکن است انتظارات افزایش نرخ بهره کاهش پیدا کند؛ شرایطی که در صورت ثابت ماندن سایر عوامل می‌تواند به حمایت از قیمت طلا کمک کند. در مقابل، داده‌های قوی‌تر از انتظار ممکن است احتمال تداوم نرخ بهره بالا را تقویت کنند.
بنابراین، برای ارزیابی نوسانات قیمت طلا پس از انتخابات، باید نتیجه رأی‌گیری را در کنار داده‌های اقتصادی، وضعیت بازار انرژی، دلار و بازده اوراق آمریکا بررسی کرد.
در مجموع، انتخابات ۳ نوامبر می‌تواند انتظارات بازار طلا را تغییر دهد، اما سابقه تاریخی از رابطه ثابت میان نتیجه انتخابات و افزایش یا کاهش قیمت طلا حمایت نمی‌کند. برای خریداران ایرانی نیز مهم‌تر از پیش‌بینی نتیجه انتخابات، بررسی واکنش واقعی اونس جهانی و نرخ ارز داخلی به تحولات هفته آینده است.
